Rada Osiedla Podolany
Kronika Podolan
Dla mieszkańców
Ankieta
Shoutbox
Musisz zalogować się, aby móc dodać wiadomość.
14/12/2009 13:53
WITAMY W NOWEJ ODSŁONIE SERWISU RADY OSIEDLA PODOLANY i zapraszamy do korzystania ! 
Przetłumacz stronę
Kronika Podolan - część II
Piotr Zubielik
MOJE PODOLANY
Część II
Idea utworzenia na początku lat dwudziestych ubiegłego wieku spółdzielczego osiedla mieszkaniowego dla pracowników Dyrekcji Okręgowej PKP w Poznaniu, trafiła na podatny grunt. Ze względu na to, że problemy mieszkaniowe, w prawie dwustutysięcznym mieście, były wtedy trudne do rozwiązania w miarę krótkim czasie, grupa założycielska po trwających kilkanaście miesięcy pracach organizacyjnych przystąpiła do tworzenia osiedla. Zwrócono się o pomoc do znanego, poznańskiego urbanisty - profesora Jana Rakowicza, który w 1923 r. opracował Projekt przedmieścia ogrodowego w Golęcinie pod Poznaniem dla Spółdzielni Osadniczej Kolejowej, będący zaczątkiem Podolan. Celowym zatem będzie bliższe przedstawienie tej niezwykle barwnej postaci.
Jan Rakowicz urodził się w Skotnikach w Radomskiem 8 marca 1851 r. Ojciec jego - Gabriel - był właścicielem gospodarstwa rolnego, entuzjastą postępu i mechanizacji w rolnictwie. Pozytywistyczne idee pracy organicznej spowodowały, że oddał syna do gimnazjum Marii Magdaleny w Poznaniu, do którego Jan Rakowicz uczęszczał w latach 1861 - 1870.
Po otrzymaniu świadectwa maturalnego udał się do Berlina, gdzie do 1877 roku studiował inżynierię lądową i architekturę. W 1880 roku osiedlił się w Poznaniu i podjął samodzielną pracę architektoniczną, opracowując projekty kilku kamienic przy dzisiejszych ulicach Ratajczaka i 27 Grudnia. Biskup F. Stablewski mianował go architektem diecezjalnym i piastując tę godność inż. Jan Rakowicz opracował projekty konserwacji lub rekonstrukcji wielu kościołów w Wielkopolsce. Zbudował nowe kościoły - w Mądrem i św. Floriana na Jeżycach.
Jan Rakowicz był inicjatorem utworzenia szkoły niedzielnej dla terminatorów i czeladników budowlanych przy Stowarzyszeniu Przemysłowców Polskich Stary Przemysł w Poznaniu. W okresie dziesięcioletniego istnienia tej szkoły (1883 - 1893) uczył w niej głównych przedmiotów zawodowych, starał się o stypendia dla najzdolniejszych uczniów do średnich szkół budownictwa w Niemczech, umacniał wśród rzemieślników budowlanych poczucie narodowe i godność zawodową. W 1895 r. utworzona została w Poznaniu Baugewerkschule, w której inż. Rakowicz był jedynym nauczycielem Polakiem. Jednak jego działalność, kultywująca polskie tradycje i patriotyzm narodowy nie podobała się zaborcy. W 1898 r. został karnie przeniesiony do Zgorzelca, a następnie do Magdeburga, gdzie przebywał do 1910 r., pogłębiając studia urbanistyczne. 8 marca 1898 r. Ministerstwo Przemysłu i Handlu Rzeszy Niemieckiej nadało mu tytuł profesora.
W 1911 r. Magistrat Krakowa powołał go na stanowisko głównego urbanisty miejskiego, na którym pozostał do 1919 r. W Krakowie powstało wiele projektów urbanistycznych nie tylko miasta, dla którego pracował, ale także Sosnowca, staromiejskiej części Warszawy czy Brasova w Rumunii. W 1912 r. opublikował pracę O nowszych poglądach przy regulacji miast, a także został uhonorowany tytułem doktora nauk technicznych.
Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości powrócił do Poznania, gdzie Naczelna Rada Ludowa mianowała go dyrektorem Państwowej Szkoły Budownictwa i Mierniczo-Melioracyjnej. Dzięki autorytetowi, jakim cieszył się w środowisku zawodowym, udało mu się pozyskać do współpracy wybitnych inżynierów i pedagogów, takich jak: Adam i Lucjan Balenstedtowie, Jan Popielecki, Antoni Szuman, Franciszek Thomas, Stanisław Zeyland i wielu innych. W niezwykle trudnym dla Polski okresie gospodarczym dyrektor Rakowicz nie ograniczał swoich starań jedynie do spraw naukowych. Utworzył w szkole tanią kuchnię, interweniował w instytucjach samorządowych i przedsiębiorstwach prywatnych o stypendia dla swoich uczniów i wychowanków.
Gdy w 1921 r. podjęto zamysł budowy pierwszego portu morskiego w Gdyni prof. Jan Rakowicz podjął trud współpracy z wybitnymi polskimi specjalistami nad opracowaniem założeń urbanistycznych tego przedsięwzięcia. W tym samym czasie brał także udział w pracach nad projektem rozbudowy i uporządkowania Zakopanego. Do ostatnich swoich dni był czynny zawodowo - na kilka dni przed śmiercią oddał pracę konkursową dotyczącą kompleksu budynków dzisiejszej Izby Rzemieślniczej przy ul. Niezłomnych.
Projekt osiedla Podolany prof. Rakowicza, który został przedstawiony do akceptacji prezydentowi Poznania - Cyrylowi Ratajskiemu - spotkał się z jego wielką dezaprobatą. W piśmie do Zarządu Spółdzielni Osadniczej wytyka błędy urbanistyczne (powstałe raczej w wyobraźni oceniającego) popełnione przez profesora, z którymi dzisiaj nikt się nie może zgodzić, ponieważ życie zweryfikowało opinie słynnego prezydenta. Widać zatem, że nasze osiedle od samego początku nie miało szczęścia do urzędników z Rady Miejskiej. Na wniosek Rady Osiedla Podolany, jednej z podolańskich ulic nadano imię słynnego poznańskiego architekta.
Jan Rakowicz urodził się w Skotnikach w Radomskiem 8 marca 1851 r. Ojciec jego - Gabriel - był właścicielem gospodarstwa rolnego, entuzjastą postępu i mechanizacji w rolnictwie. Pozytywistyczne idee pracy organicznej spowodowały, że oddał syna do gimnazjum Marii Magdaleny w Poznaniu, do którego Jan Rakowicz uczęszczał w latach 1861 - 1870.
Po otrzymaniu świadectwa maturalnego udał się do Berlina, gdzie do 1877 roku studiował inżynierię lądową i architekturę. W 1880 roku osiedlił się w Poznaniu i podjął samodzielną pracę architektoniczną, opracowując projekty kilku kamienic przy dzisiejszych ulicach Ratajczaka i 27 Grudnia. Biskup F. Stablewski mianował go architektem diecezjalnym i piastując tę godność inż. Jan Rakowicz opracował projekty konserwacji lub rekonstrukcji wielu kościołów w Wielkopolsce. Zbudował nowe kościoły - w Mądrem i św. Floriana na Jeżycach.
Jan Rakowicz był inicjatorem utworzenia szkoły niedzielnej dla terminatorów i czeladników budowlanych przy Stowarzyszeniu Przemysłowców Polskich Stary Przemysł w Poznaniu. W okresie dziesięcioletniego istnienia tej szkoły (1883 - 1893) uczył w niej głównych przedmiotów zawodowych, starał się o stypendia dla najzdolniejszych uczniów do średnich szkół budownictwa w Niemczech, umacniał wśród rzemieślników budowlanych poczucie narodowe i godność zawodową. W 1895 r. utworzona została w Poznaniu Baugewerkschule, w której inż. Rakowicz był jedynym nauczycielem Polakiem. Jednak jego działalność, kultywująca polskie tradycje i patriotyzm narodowy nie podobała się zaborcy. W 1898 r. został karnie przeniesiony do Zgorzelca, a następnie do Magdeburga, gdzie przebywał do 1910 r., pogłębiając studia urbanistyczne. 8 marca 1898 r. Ministerstwo Przemysłu i Handlu Rzeszy Niemieckiej nadało mu tytuł profesora.
W 1911 r. Magistrat Krakowa powołał go na stanowisko głównego urbanisty miejskiego, na którym pozostał do 1919 r. W Krakowie powstało wiele projektów urbanistycznych nie tylko miasta, dla którego pracował, ale także Sosnowca, staromiejskiej części Warszawy czy Brasova w Rumunii. W 1912 r. opublikował pracę O nowszych poglądach przy regulacji miast, a także został uhonorowany tytułem doktora nauk technicznych.
Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości powrócił do Poznania, gdzie Naczelna Rada Ludowa mianowała go dyrektorem Państwowej Szkoły Budownictwa i Mierniczo-Melioracyjnej. Dzięki autorytetowi, jakim cieszył się w środowisku zawodowym, udało mu się pozyskać do współpracy wybitnych inżynierów i pedagogów, takich jak: Adam i Lucjan Balenstedtowie, Jan Popielecki, Antoni Szuman, Franciszek Thomas, Stanisław Zeyland i wielu innych. W niezwykle trudnym dla Polski okresie gospodarczym dyrektor Rakowicz nie ograniczał swoich starań jedynie do spraw naukowych. Utworzył w szkole tanią kuchnię, interweniował w instytucjach samorządowych i przedsiębiorstwach prywatnych o stypendia dla swoich uczniów i wychowanków.
Gdy w 1921 r. podjęto zamysł budowy pierwszego portu morskiego w Gdyni prof. Jan Rakowicz podjął trud współpracy z wybitnymi polskimi specjalistami nad opracowaniem założeń urbanistycznych tego przedsięwzięcia. W tym samym czasie brał także udział w pracach nad projektem rozbudowy i uporządkowania Zakopanego. Do ostatnich swoich dni był czynny zawodowo - na kilka dni przed śmiercią oddał pracę konkursową dotyczącą kompleksu budynków dzisiejszej Izby Rzemieślniczej przy ul. Niezłomnych.
Projekt osiedla Podolany prof. Rakowicza, który został przedstawiony do akceptacji prezydentowi Poznania - Cyrylowi Ratajskiemu - spotkał się z jego wielką dezaprobatą. W piśmie do Zarządu Spółdzielni Osadniczej wytyka błędy urbanistyczne (powstałe raczej w wyobraźni oceniającego) popełnione przez profesora, z którymi dzisiaj nikt się nie może zgodzić, ponieważ życie zweryfikowało opinie słynnego prezydenta. Widać zatem, że nasze osiedle od samego początku nie miało szczęścia do urzędników z Rady Miejskiej. Na wniosek Rady Osiedla Podolany, jednej z podolańskich ulic nadano imię słynnego poznańskiego architekta.
Prof. Jan Rakowicz - twórca urbanistycznego Projektu przedmieścia ogrodowego w Golęcinie pod Poznaniem dla Spółdzielni Osadniczej Kolejowej
